
با وجود گسترش روشهای مختلف کسب درآمد از بازار کریپتو، استخراج ارز دیجیتال همچنان برای بسیاری از کاربران ایرانی یک گزینه جدی محسوب میشود. اما برخلاف تصور رایج، چالش اصلی در شروع ماینینگ، صرفاً خرید دستگاه یا تأمین برق نیست؛ بلکه انتخاب ارز مناسب برای استخراج مهمترین عامل موفقیت یا شکست در این مسیر است.
اینکه کدام ارز هنوز قابل استخراج است، با چه نوع سختافزاری استخراج میشود و آیا با شرایط برق و بازار ایران همخوانی دارد یا نه، سؤالاتی هستند که پاسخ آنها میتواند مسیر تصمیمگیری را کاملاً تغییر دهد. در این مقاله، تمرکز اصلی بر معرفی، دستهبندی و مقایسه ارزهای قابل استخراج است تا انتخاب آگاهانهتری داشته باشید.
منظور از ارز دیجیتال قابل استخراج چیست؟
ارز دیجیتال قابل استخراج به رمزارزی گفته میشود که تولید واحدهای جدید آن و تأیید تراکنشهای شبکه، از طریق توان پردازشی و مصرف انرژی انجام میشود. این نوع ارزها معمولاً بر پایه الگوریتم اثبات کار (PoW) فعالیت میکنند و استخراج آنها با استفاده از سختافزارهایی مانند دستگاه ماینر، کارت گرافیک یا در برخی موارد پردازنده انجام میشود.
نکته مهم این است که همه ارزهای دیجیتال قابل استخراج نیستند. بسیاری از شبکههای جدید از مدلهایی مانند استیکینگ استفاده میکنند و عملاً امکان استخراج به روش سنتی در آنها وجود ندارد. به همین دلیل، شناخت ارزهای واقعاً قابل استخراج، اولین قدم منطقی قبل از ورود به ماینینگ است.
به زبان ساده، استخراج یعنی تبدیل برق و توان پردازشی به ارز دیجیتال؛ اما اینکه این تبدیل تا چه حد سودآور باشد، به انتخاب ارز مناسب وابسته است.
مطلب پیشنهادی: دستگاه ماینر چیست؟
بهترین ارز برای شروع استخراج کدام است؟
پاسخ این سؤال برای همه یکسان نیست؛ زیرا انتخاب ارز مناسب به مجموعهای از عوامل فنی و اقتصادی بستگی دارد. بودجه اولیه، نوع سختافزار در دسترس، هزینه برق، میزان ریسکپذیری و هدف شما از استخراج (درآمد کوتاهمدت یا نگهداری بلندمدت) همگی در این انتخاب نقش دارند.
به همین دلیل، برای شروع معمولاً میتوان ارزهای قابل استخراج را در چند سناریوی رایج بررسی کرد.
اگر سرمایه اولیه محدودی دارید و قصد دارید با هزینه کمتر وارد ماینینگ شوید، ارزهایی مانند ریونکوین (RVN) یا مونرو (XMR) گزینههای منطقیتری هستند. این ارزها به سختافزار بسیار تخصصی نیاز ندارند و ورود به استخراج آنها فشار سرمایهگذاری اولیه کمتری ایجاد میکند. البته باید توجه داشت که درآمد این مدل استخراج معمولاً محدودتر است و بیشتر برای شروع، یادگیری یا فعالیت در مقیاس کوچک توصیه میشود.
اگر یک سیستم گیمینگ یا کارت گرافیک نسبتاً مناسب در اختیار دارید، استخراج ارزهایی مانند اتریوم کلاسیک (ETC) یا ارگو (ERG) میتواند انتخاب منطقیتری باشد. این شبکهها بهصورت رایج با GPU استخراج میشوند و انعطافپذیری بالاتری دارند. در این حالت، شما میتوانید بدون خرید دستگاه جدید، با همان سختافزار موجود وارد ماینینگ شوید و در صورت تغییر شرایط بازار، ارز استخراجی خود را تغییر دهید.
در صورتی که سرمایه بالاتری دارید و بهدنبال فعالیت جدیتر و نسبتاً پایدارتر هستید، استخراج ارزهایی مانند بیتکوین (BTC) یا لایتکوین (LTC) معمولاً منطقیتر است؛ البته به شرطی که دسترسی به برق مناسب، محیط استاندارد و مدیریت هزینه داشته باشید. این ارزها نیازمند دستگاههای تخصصی ASIC هستند و هزینه اولیه بیشتری دارند، اما از نظر بلوغ شبکه و ثبات مدل اقتصادی، گزینههای حرفهایتری محسوب میشوند.

در نهایت، مهمترین نکته این است که قبل از انتخاب ارز یا خرید دستگاه، باید سودآوری را محاسبه کنید؛ چون در استخراج، «قیمت ارز» بهتنهایی تعیینکننده نیست. هزینه برق، هشریت دستگاه، سختی شبکه، کارمزد استخر و حتی شرایط تهویه و استهلاک سختافزار میتواند نتیجه را کاملاً تغییر دهد. بنابراین تصمیم درست زمانی گرفته میشود که انتخاب ارز بر اساس محاسبه واقعی هزینه و درآمد انجام شود، نه صرفاً معروف بودن یک کوین.
مطلب پیشنهادی: انواع دستگاه ماینر؛ مقایسه ابزارهای استخراج ارز دیجیتال
دستهبندی ارزهای قابل استخراج بر اساس سختافزار
برای درک بهتر تفاوت ارزهای قابل استخراج، میتوان آنها را بر اساس نوع سختافزار مورد نیاز به سه گروه اصلی تقسیم کرد.
۱. ارزهای قابل استخراج با ASIC
این ارزها معمولاً شبکههایی با امنیت بسیار بالا و رقابت شدید دارند. استخراج آنها فقط با دستگاههای تخصصی ASIC امکانپذیر است و ورود به این حوزه نیازمند سرمایه اولیه قابل توجه است.
نمونههای رایج این دسته شامل:
- بیتکوین (BTC)
- بیتکوین کش (BCH)
- لایتکوین (LTC)
- دوجکوین (DOGE)
ویژگی اصلی این گروه، هزینه اولیه بالا در کنار درآمد نسبتاً پایدارتر در صورت مدیریت صحیح است.
۲. ارزهای قابل استخراج با GPU (کارت گرافیک)
این دسته محبوبترین انتخاب برای کاربران خانگی و نیمهحرفهای محسوب میشود. انعطافپذیری بالا، امکان تغییر ارز استخراجی و استفاده از سیستمهای چندمنظوره، از مزیتهای اصلی استخراج با GPU است.
نمونهها:
- اتریوم کلاسیک (ETC)
- ریونکوین (RVN)
- ارگو (ERG)
- کاسپا (KAS)
این روش برای افرادی مناسب است که نمیخواهند سرمایه خود را فقط روی یک ارز یا یک الگوریتم قفل کنند.
۳. ارزهای قابل استخراج با CPU
برخی ارزها تمرکز ویژهای بر حریم خصوصی و مقاومت در برابر ASIC دارند و بهگونهای طراحی شدهاند که استخراج آنها با CPU امکانپذیر باشد. درآمد این روش معمولاً پایینتر است، اما ورود به آن سادهتر و کمهزینهتر است.
نمونهها:
- مونرو (XMR)
- ورج (XVG)
- دینرو (Dero)
درآمد این روش کمتر است اما ورود به آن سادهتر و ارزانتر میباشد.
مقایسه ارزهای قابل استخراج
در جدول زیر، چند نمونه از ارزهای قابل استخراج بهصورت خلاصه مقایسه شدهاند تا دید سریعتری نسبت به تفاوت آنها داشته باشید:
| ارز دیجیتال | الگوریتم | سختافزار | سطح سختی | مناسب چه کسی؟ |
|---|---|---|---|---|
| BTC | SHA-256 | ASIC | بسیار بالا | فارم صنعتی |
| ETC | Etchash | GPU | متوسط | ماینر خانگی |
| RVN | KawPow | GPU | متوسط | تازهکارها |
| XMR | RandomX | CPU | پایین | کاربران معمولی |
| KAS | kHeavyHash | GPU/ASIC | در حال رشد | فرصتمحورها |
بهترین ارز برای استخراج با موبایل؛ واقعیت یا تصور اشتباه؟
بسیاری از کاربران به دنبال استخراج ارز دیجیتال با گوشی موبایل هستند، اما واقعیت این است که ماین کردن ارز دیجیتال با موبایل، بهمعنای ماینینگ مبتنی بر اثبات کار، عملاً امکانپذیر و اقتصادی نیست. قدرت پردازشی گوشیهای موبایل در مقایسه با کارت گرافیک یا دستگاههای ماینر بسیار محدود است و استفاده طولانیمدت از آن نیز میتواند باعث آسیب سختافزاری شود.
با این حال، برخی ارزها مانند مونرو (XMR) به دلیل طراحی خاص الگوریتم خود، مقاومت بیشتری در برابر ASIC دارند و از نظر تئوری با CPU قابل استخراج هستند. اما حتی در این حالت نیز استخراج با موبایل بیشتر جنبه آموزشی یا آزمایشی دارد و نمیتوان آن را یک روش واقعی درآمدزایی در نظر گرفت.
بسیاری از اپلیکیشنهایی که با عنوان «استخراج ارز با موبایل» معرفی میشوند، در واقع استخراج واقعی انجام نمیدهند و معمولاً مدلهایی مانند شبیهسازی استخراج، پاداش تبلیغاتی یا سیستمهای امتیازی دارند.
در نتیجه، اگر هدف کسب درآمد واقعی از استخراج است، موبایل گزینه مناسبی محسوب نمیشود و استفاده از سختافزارهای تخصصی یا کارت گرافیک، تنها مسیر منطقی ماین ارز دیجیتال است.
مزایا و معایب استخراج ارز دیجیتال
استخراج ارز دیجیتال این مزیت را دارد که شما دارایی را تولید میکنید، نه اینکه صرفاً آن را از بازار خریداری کنید. با این حال، ریسکهایی مانند هزینه برق، استهلاک سختافزار، نوسانات قیمت و تغییرات سختی شبکه نیز وجود دارد. اگر برق مناسب، مدیریت هزینه و دید میانمدت داشته باشید، ماینینگ همچنان میتواند سودآور باشد؛ در غیر این صورت، ممکن است نتیجه معکوس بدهد.
آیا استخراج ارز دیجیتال در ایران بهصرفه است؟
پاسخ کوتاه این سؤال «بستگی دارد». قیمت برق، نوع دستگاه، شرایط قانونی، تهویه و انتخاب ارز مناسب نقش تعیینکننده دارند. بسیاری از ماینرهای ایرانی با انتخاب هوشمندانه ارزهای GPUمحور و فروش در زمان مناسب بازار، همچنان به سود میرسند؛ اما بدون محاسبه دقیق، استخراج میتواند پرریسک باشد.
جمعبندی نهایی
ارزهای قابل استخراج هنوز جایگاه خود را در بازار کریپتو حفظ کردهاند، اما موفقیت در این مسیر به انتخاب آگاهانه بستگی دارد. دوران استخراج کورکورانه گذشته و امروز تحلیل، انتخاب درست ارز و مدیریت هزینه تعیینکننده است. اگر پیش از شروع، ارز مناسب را بر اساس شرایط واقعی خود انتخاب کنید، ماینینگ میتواند هم منبع درآمد باشد و هم بخشی از استراتژی بلندمدت شما در بازار کریپتو.














.webp)